Program „Samodzielność – Aktywność – Mobilność!” daje osobom z niepełnosprawnościami możliwość uzyskania dofinansowania PFRON do zakupu samochodu dostosowanego do przewozu osoby na wózku. Dla wielu osób jest to ogromna szansa na większą niezależność, łatwiejsze dojazdy do pracy, lekarza, rehabilitacji czy po prostu możliwość podróżowania.

Jest jednak rzecz, o której przy wyborze samochodu łatwo zapomnieć.

Samochód musi pasować nie tylko do użytkownika. Musi pasować również do jego wózka.

A jeśli dopiero planujesz zakup nowego wózka elektrycznego lub aktywnego, warto od początku pomyśleć o tym, jak będzie on przewożony samochodem.

AKTUALIZACJA 22.09.2026: wrześniowa VIII tura programu SAM została przez PFRON unieważniona z powodu nieprawidłowości w działaniu systemu SOW. Wnioski z tego naboru nie będą dalej rozpatrywane. PFRON poinformował, że ponowny nabór rozpocznie się 5 października 2026 r. o godz. 10:00.

Dofinansowanie do samochodu PFRON 2026 – dla kogo jest program SAM?

Program „Samodzielność – Aktywność – Mobilność! Mobilność osób z niepełnosprawnością” skierowany jest do osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności, które nie są w stanie poruszać się bez wózka oraz nie są w stanie samodzielnie przesiąść się z wózka na fotel samochodu.

To bardzo istotne, ponieważ dofinansowany samochód ma umożliwiać osobie z niepełnosprawnością podróż bez konieczności opuszczania wózka.

W praktyce są to najczęściej samochody wyposażone w rampę lub podnośnik, obniżoną podłogę, system mocowania wózka oraz odpowiednio przygotowane miejsce kierowcy albo pasażera.

I właśnie w tym miejscu samochód spotyka się z wózkiem.

Kupujesz samochód dostosowany? Najpierw sprawdź wózek

Przy wyborze samochodu często patrzymy na szerokość drzwi, wysokość wnętrza, długość rampy czy ilość miejsca w środku. To oczywiście bardzo ważne.

Ale równie ważne są parametry samego wózka.

Duży wózek elektryczny może ważyć ponad 100 kg, mieć szeroką podstawę, wysokie oparcie, elektryczne podnóżki, zagłówek czy funkcję pionizacji. W połączeniu z użytkownikiem tworzy to zestaw, który musi bezpiecznie zmieścić się w samochodzie.

Dlatego warto sprawdzić nie tylko szerokość wózka, ale również jego całkowitą długość, wysokość użytkownika siedzącego na wózku, masę oraz możliwość prawidłowego zamocowania konstrukcji.

Kilka centymetrów może mieć ogromne znaczenie. Wózek może bez problemu wjechać po rampie, ale użytkownik może nie zmieścić się pod dachem. Może też okazać się, że wewnątrz samochodu brakuje miejsca na bezpieczne ustawienie i przypięcie wózka.

„Mocowanie taxi” w wózku – co to właściwie oznacza?

Przy konfiguracji wózków można czasem spotkać określenia takie jak mocowanie transportowe, mocowanie taxi, transport kit czy punkty mocowania do samochodu.

W uproszczeniu chodzi o przygotowane przez producenta miejsca, za które wózek może zostać prawidłowo unieruchomiony podczas transportu.

Jeżeli osoba pozostaje na wózku w czasie jazdy samochodem, jest to szczególnie ważne.

Nie każdy wózek automatycznie nadaje się do wykorzystywania jako siedzenie w pojeździe. Istnieje norma ISO 7176-19, która dotyczy wózków ręcznych i elektrycznych przeznaczonych do używania jako siedzenie podczas jazdy samochodem.

Wózek przeznaczony do takiego zastosowania powinien posiadać odpowiednie, wskazane przez producenta punkty mocowania. Pasów transportowych nie powinno się zaczepiać przypadkowo np. do podłokietników, podnóżków czy kół.

Dlatego przy zakupie warto powiedzieć sprzedawcy wprost:

„Będę podróżować samochodem, siedząc na tym wózku. Potrzebuję wersji przystosowanej do transportu w pojeździe.”

To jedno zdanie może mieć duże znaczenie przy późniejszej konfiguracji sprzętu.

Wózek elektryczny do samochodu – na co zwrócić uwagę?

W przypadku wózka inwalidzkiego elektrycznego liczy się znacznie więcej niż zasięg, prędkość czy wygodne siedzisko.

Jeśli wózek ma regularnie podróżować samochodem, warto sprawdzić:

• czy dany model został dopuszczony przez producenta do transportu osoby siedzącej na wózku,

• czy posiada odpowiednie punkty mocowania,

• całkowitą szerokość i długość,

• wysokość użytkownika po zajęciu pozycji do jazdy,

• masę wózka wraz z wyposażeniem,

• możliwość wjazdu na rampę lub podnośnik,

• przestrzeń potrzebną do zamocowania pasów,

• możliwość bezpiecznego wyłączenia napędu i zabezpieczenia wózka na czas podróży.

W SKIB-MED dostępne są różne wózki inwalidzkie elektryczne – od stosunkowo kompaktowych konstrukcji po zaawansowane modele z elektryczną regulacją siedziska, podnóżków czy oparcia. Przy wyborze warto od razu uwzględnić sposób transportowania wózka.

A co z wózkiem aktywnym?

Samochód ma znaczenie również dla użytkowników wózków aktywnych.

Tutaj sytuacja może wyglądać inaczej. Osoba, która samodzielnie przesiada się na fotel samochodu, może przewozić wózek jako bagaż. Wtedy ogromną zaletą stają się niska masa, możliwość szybkiego zdjęcia kół, składane oparcie czy kompaktowa konstrukcja.

Dobry wózek aktywny może być znacznie łatwiejszy do załadowania do samochodu niż klasyczny ciężki wózek ręczny.

Jeżeli jednak użytkownik ma podczas podróży pozostawać na wózku aktywnym, ponownie trzeba sprawdzić, czy konkretny model i jego konfiguracja są przewidziane przez producenta do takiego sposobu transportu.

Dlatego przy zakupie wózka aktywnego pytanie „jak będę przewozić go samochodem?” powinno pojawić się równie szybko jak pytania o szerokość siedziska, wagę czy ustawienie środka ciężkości.

Samochód i wózek powinny być dobierane razem

Program SAM koncentruje się na samochodzie, ale w codziennym użytkowaniu samochód i wózek tworzą jeden system.

Można kupić świetnie wyposażony samochód, który okaże się niewygodny dla konkretnego wózka. Można też kupić bardzo dobry wózek elektryczny, a dopiero później odkryć, że jego wysokość lub sposób mocowania komplikuje transport.

Dlatego przed podjęciem decyzji warto wykonać prosty test.

Zmierz wózek. Zmierz użytkownika siedzącego na wózku. Sprawdź wysokość i szerokość wejścia do samochodu. Zobacz, gdzie znajdują się punkty mocowania. Sprawdź, ile miejsca pozostaje na nogi, zagłówek i system pasów bezpieczeństwa.

Jeżeli jest możliwość przetestowania konkretnego wózka w konkretnym samochodzie – tym lepiej.

Program SAM 2026 to dobra okazja, żeby pomyśleć o całej mobilności

Dofinansowanie do samochodu PFRON może diametralnie zmienić codzienne funkcjonowanie osoby poruszającej się na wózku. Samochód daje możliwość dalszych wyjazdów, łatwiejszego dotarcia do pracy, rehabilitacji, lekarza czy spotkań z rodziną.

Jednak prawdziwa mobilność zaczyna się od odpowiedniego połączenia samochodu, wózka i potrzeb jego użytkownika.

Jeżeli planujesz zakup samochodu w ramach programu SAM, a jednocześnie rozważasz wymianę wózka elektrycznego, aktywnego lub ręcznego, warto uwzględnić transport samochodem już podczas wyboru sprzętu.

W SKIB-MED pomagamy dobrać wózek do potrzeb użytkownika i warunków, w których będzie on wykorzystywany. Jeśli wózek ma regularnie podróżować w samochodzie, warto powiedzieć nam o tym już podczas pierwszej rozmowy.

Bo dobry wózek powinien sprawdzać się nie tylko w domu czy na chodniku.

Powinien również bezpiecznie pojechać tam, gdzie chcesz dotrzeć.

Najczęściej zadawane pytania

Kiedy rusza program SAM PFRON w 2026 roku?

Wrześniowa tura została unieważniona. PFRON poinformował 18 września 2026 r., że ponowny nabór rozpocznie się 5 października 2026 r. o godz. 10:00.

Czy każdy wózek elektryczny można przewozić z osobą siedzącą na nim?

Nie należy tego zakładać. Trzeba sprawdzić instrukcję oraz informacje producenta dotyczące wykorzystywania konkretnego modelu jako siedzenia w pojeździe. W przypadku takich zastosowań istotna jest m.in. zgodność z wymaganiami dotyczącymi transportu, np. ISO 7176-19.

Co oznacza mocowanie taxi w wózku?

Najczęściej określenie to odnosi się do przygotowanych punktów umożliwiających prawidłowe zamocowanie wózka w samochodzie za pomocą odpowiedniego systemu transportowego.

Czy wózek aktywny jest dobry do samochodu?

Tak, szczególnie dla osoby, która przesiada się na fotel samochodu. Niska masa, zdejmowane koła i kompaktowe wymiary znacznie ułatwiają transport. Jeśli użytkownik ma pozostać na wózku podczas jazdy, trzeba sprawdzić dopuszczenie konkretnego modelu do takiego zastosowania.